नेकपा (एकीकृत समाजवादी) पार्टीको विचारधारा मार्क्सवाद-लेनिनवाद र बहुदलीय जनवाद मा आधारित छ, जसले नेपालको राजनीतिक र सामाजिक संरचनामा प्रगति र सुधारको प्रयास गर्दछ। यस पार्टीको विचारधारा नेपालको सामाजिक न्याय, संघीयता, समावेशिता, र समाजवादी अर्थतन्त्रको आधारमा निर्माण गरिएको छ। यी पक्षहरूले पार्टीको मार्गदर्शक सिद्धान्त र कार्यनीतिहरूलाई स्पष्ट रूपले परिभाषित गर्छन्।
मार्क्सवाद-लेनिनवाद:
नेकपा (एकीकृत समाजवादी) मार्क्सवाद-लेनिनवादलाई आफ्ना वैचारिक आधारको रूपमा स्वीकार गर्दछ। यसले समाजको वर्गीय संघर्षलाई ध्यानमा राख्दै, श्रमिक वर्गको हकमा संघर्ष र समानता स्थापना गर्ने उद्देश्य राख्छ। पार्टीका नेताहरूले यो विश्वास व्यक्त गरेका छन् कि नेपालमा पूँजीवादको विरोध गर्दै समाजवादी मूल्यहरूका आधारमा एक नयाँ समतामूलक समाजको निर्माण गर्नुपर्नेछ।
बहुदलीय जनवाद:
बहुदलीय जनवादको अवधारणाले पार्टीलाई प्रजातान्त्रिक प्रक्रियामा विश्वास राख्न र विभिन्न राजनीतिक दलहरूको सहकार्यको माध्यमबाट प्रजातन्त्रको सुदृढीकरणको पक्षमा उभ्याउँछ। यस सिद्धान्तले जनताको अधिकार र सरकारको जवाफदेहिता सुनिश्चित गर्नको लागि बहुमतको मतलाई मान्यता दिन्छ। पार्टीका अनुसार, नेपालको राजनीतिक प्रणालीमा बहुदलीय व्यवस्था आवश्यक छ, जसले जनताको इच्छालाई सही ढंगले प्रतिनिधित्व गर्न सक्दछ।
सामाजिक न्याय:
सामाजिक न्यायलाई पार्टीको प्राथमिक उद्देश्य मानिन्छ। यसको अर्थ भनेको समाजका हरेक वर्गलाई समान अवसर र अधिकारको सुनिश्चितता हो। यसले गरीब, दलित, महिला, र अपाङ्गता भएका व्यक्तिहरूसहित सबै उपेक्षित वर्गका लागि समावेशी नीति अपनाउने प्रतिवद्धता जनाउँछ।
संघीयता:
पार्टी संघीय संरचनाको पक्षमा छ र नेपालको संविधानमा निर्धारण गरिएको संघीय व्यवस्था कायम राख्न चाहन्छ। यसले संघीयता मार्फत देशका विभिन्न समुदाय र भूभागको समान प्रतिनिधित्व र विकासलाई प्राथमिकता दिन्छ। पार्टीको उद्देश्य भनेको देशका सबै जाति, भाषा, र संस्कृति रहेका समुदायलाई समान अधिकार र अवसर प्रदान गर्नु हो।
समावेशिता:
नेकपा (एकीकृत समाजवादी) पार्टी समावेशिताको पक्षधर हो र समाजका सबै वर्ग र समुदायको सहभागिता सुनिश्चित गर्ने पक्षमा छ। यसले लैंगिक समानता, जातीय समानता, र धार्मिक समावेशिताका लागि विशेष पहलहरू गर्ने कुरा पनि जनाउँछ।
समाजवादी अर्थतन्त्र:
पार्टीको अर्थतन्त्र समाजवादी अवधारणामा आधारित छ, जसले सार्वजनिक क्षेत्रको महत्त्व र संसाधनको न्यायपूर्ण वितरणमा विश्वास राख्छ। यसले कृषक वर्ग र श्रमिकको सशक्तिकरण र सामाजिक सुरक्षा नेटवर्कको निर्माणमा जोड दिन्छ। पार्टीका अनुसार, नेपालको समृद्धि को साँचो आधार स्थानीय उत्पादन र समाजवादी विकासका ढाँचामा छ।