कालिका नगरपालिका, चितवन

कालिका नेपालका चितवन जिल्ला स्थित नारायणी अञ्चलको एक नगरपालिका हो। यो नगरपालिका २०१५ ईस्वीमा गठन गरिएको हो, जब पुराना जुतपानी, पादमपुर, शक्तिखोर र सिद्धि गाउँपालिकाहरूलाई एकत्रित गरी यस नगरपालिका स्थापना गरिएको थियो। कालिका नगरपालिका चितवनको दक्षिणी भागमा अवस्थित छ र यसको भौगोलिक स्थानले यसलाई कृषि र व्यापारिक गतिविधिहरूको केन्द्र बनाएको छ। यस नगरपालिकामा विभिन्न जाति, धर्म र संस्कृति मिलेर बसोबास गर्दै आएका छन्, जसले यसको सामाजिक र सांस्कृतिक धरोहरलाई विविधता प्रदान गरेको छ। कालिका नगरपालिका क्षेत्रीय विकासमा महत्त्वपूर्ण योगदान पुर्याउँदै आएको छ र यसको प्राकृतिक सौन्दर्य र स्रोतहरूका कारण यहाँको पर्यटन क्षेत्र पनि विकसीत भइरहेको छ।

भौगोलिक अवस्था

कालिका नगरपालिका भौगोलिक दृष्टिले चितवन जिल्लाको दक्षिणी भागमा स्थित छ र यसको सीमा तराई क्षेत्रसँग जोडिएको छ। यो नगरपालिका नारायणी नदीको किनारमा अवस्थित छ र प्राकृतिक सौन्दर्यले भरिपूर्ण छ। कालिका नगरपालिका विशेष गरी समथर क्षेत्र हो, जसले कृषि उत्पादनमा महत्त्वपूर्ण भूमिका निभाउँछ। यहाँको भौगोलिक संरचना समतल भई कृषि क्षेत्रका लागि उपयुक्त छ, जसले यसको कृषि प्रधान अर्थतन्त्रलाई सशक्त बनाएको छ।

यस नगरपालिका क्षेत्रको प्रमुख भौगोलिक विशेषतामा नरायणी नदीको सन्दर्भ उल्लेखनीय छ, जुन यहाँका कृषकहरूको सिंचाइ र माछा पालनको लागि उपयोगी छ। समग्रमा, कालिका नगरपालिका प्राकृतिक स्रोत र भौगोलिक विशेषताका कारण कृषि र जलवायु परिवर्तनको असरमा पनि प्रभावी भूमिका खेलिरहेको छ। यहाँका केही क्षेत्र पहाडी क्षेत्रमा पनि फैलिएका छन्, जसले क्षेत्रलाई थप विविधता प्रदान गरेको छ। यहाँको भौगोलिक स्थिति, कृषि गतिविधिहरू र जल स्रोतहरूले यसलाई स्थानीय अर्थतन्त्र र विकासका लागि महत्त्वपूर्ण बनाएको छ।

पर्यटन

कालिका नगरपालिका पर्यटनको दृष्टिकोणले अत्यन्त महत्त्वपूर्ण स्थान ओगटेको छ। यहाँको भौगोलिक र सांस्कृतिक विशेषताहरूले यसलाई पर्यटकीय दृष्टिले आकर्षक गन्तव्य बनाएको छ। कालिका नगरपालिका चितवन राष्ट्रिय निकुञ्जको नजिक रहेको कारणले यहाँको प्राकृतिक सौन्दर्य र जैविक विविधता पर्यटकोंको आकर्षणको मुख्य केन्द्र बनेको छ। यहाँका हरियाली फाँट, नदी, जंगल र पर्वतीय दृश्यहरूले प्राकृतिक प्रेमीहरूको ध्यान आकर्षित गर्छ। विशेषगरी, चितवन राष्ट्रिय निकुञ्जको नजिकको स्थानले पर्यटकलाई वन्य जन्तुहरूको अवलोकन गर्ने, ट्रैकिङ, बर्ड वाचिङ, र अन्य साहसिक गतिविधिहरूको अवसर प्रदान गर्दछ। साथै, यहाँको धार्मिक र सांस्कृतिक धरोहरले पनि पर्यटकीय महत्त्वलाई थप मजबुत बनाएको छ। कालिका मन्दिर, जो एक प्रमुख धार्मिक स्थल हो, प्रति वर्ष हजारौं श्रद्धालु र पर्यटकलाई आकर्षित गर्दछ। यहाँका स्थानीय जात्रा, पर्व र सांस्कृतिक गतिविधिहरूले न केवल धार्मिक मूल्यहरूलाई जीवित राख्छन्, बरु पर्यटकहरूलाई नेपालका पारम्परिक संस्कृतिको प्रत्यक्ष अनुभव दिन्छन्। साहसिक पर्यटनका क्षेत्रहरू पनि यहाँका पर्यटकीय अवसरको एउटा महत्त्वपूर्ण हिस्सा रहेका छन्। नारायणी नदीमा कयाकिङ र राफ्टिङजस्ता साहसिक खेलहरूले साहसिक गतिविधिहरूका शौकिनहरूको ध्यान आकर्षित गरेको छ, जसले पर्यटनको स्तरलाई नयाँ उचाइमा पुर्याएको छ। कालिका नगरपालिका प्राकृतिक र सांस्कृतिक विविधता, साथमा साहसिक पर्यटनका अवसरहरूको उपयुक्त मिश्रणले एक प्रमुख पर्यटकीय गन्तव्यको रूपमा चिनिन्छ। यस क्षेत्रको पर्यटन क्षेत्रको विकासले स्थानीय अर्थतन्त्रमा सकारात्मक प्रभाव पार्दै, रोजगारका अवसरहरू सिर्जना गरिरहेको छ र भविष्यमा यसलाई अझै प्रोत्साहित गर्ने दिशा तय गरिएको छ।

शिक्षा र स्वास्थ्य

कालिका नगरपालिका शिक्षा र स्वास्थ्यका क्षेत्रहरूमा उल्लेखनीय प्रगति गर्दै आएको छ, जसले यहाँका बासिन्दाहरूको जीवनस्तरमा सुधार ल्याउन र समाजको समग्र विकासमा महत्वपूर्ण योगदान पुर्याएको छ। यी दुई क्षेत्रहरूका सुधारहरू नगरपालिकाको सामाजिक र आर्थिक अवस्थामा सकारात्मक परिवर्तनको संकेत दिएका छन्। नगरपालिका प्रशासनले शिक्षा र स्वास्थ्यका क्षेत्रमा निरन्तर कार्यक्रम र योजनाहरू कार्यान्वयन गर्दै यहाँका बासिन्दाहरूको जीवनस्तरमा सुधार ल्याएको छ, जसले समग्र क्षेत्रमा समृद्धि र विकासको आधार तयार गरेको छ।

शिक्षा क्षेत्र: कालिका नगरपालिका शिक्षा क्षेत्रमा सक्रिय रूपमा काम गर्दै आएको छ। यहाँका विद्यालयहरूले प्राथमिकदेखि माध्यमिक तहसम्मको शिक्षा प्रदान गर्दै, साक्षरता दरलाई सुधार गर्ने काम गरिरहेका छन्। नगरपालिका प्रशासनले विद्यालयहरूको भौतिक पूर्वाधारमा सुधार ल्याउनका लागि योजना बनाई, शिक्षकहरूको क्षमता वृद्धिका लागि विभिन्न तालिम र कार्यक्रमहरूको आयोजना गरेको छ। साथै, डिजिटल शिक्षा र अनलाइन शिक्षाका अवसरहरूको उपलब्धता बढाउने काम गरिएको छ, जसले विद्यार्थीहरूलाई आधुनिक शिक्षा प्रविधिको पहुँचमा ल्याएको छ। उच्च शिक्षा र व्यावसायिक तालिमको अवसरहरू सिर्जना गर्नका लागि पनि यहाँका संस्थाहरूले कार्यक्रमहरू चलाएका छन्, जसले यहाँका युवाहरूलाई रोजगारका अवसर र आत्मनिर्भर बन्न मद्दत पुर्याएको छ।

स्वास्थ्य क्षेत्र: स्वास्थ्य सेवामा पनि कालिका नगरपालिका सक्रिय छ र यहाँका स्वास्थ्य केन्द्रहरू, स्वास्थ्य पोस्ट र अस्पतालहरूले स्थानीय बासिन्दाहरूलाई उच्च गुणस्तरको प्राथमिक स्वास्थ्य सेवा, निःशुल्क उपचार, खोप कार्यक्रम र महिला स्वास्थ्य सेवाहरू उपलब्ध गराएका छन्। बालबालिका र महिलाका लागि विशेष स्वास्थ्य कार्यक्रमहरू सञ्चालन गर्दै, पोषण र प्रजनन स्वास्थ्यमा सुधार ल्याउने कार्य भइरहेको छ। नगरपालिकाले स्वास्थ्य शिक्षा र जागरूकता कार्यक्रमहरूको माध्यमबाट बासिन्दाहरूलाई स्वास्थ्यसम्बन्धी महत्त्वपूर्ण जानकारी र रोगहरूको रोकथामका उपायहरूको बारेमा शिक्षित गरेको छ। यसले स्थानीय समुदायलाई स्वास्थ्यप्रति सचेत र जागरूक बनाएको छ।

शिक्षा र स्वास्थ्य क्षेत्रमा गरिएको सुधारहरूले कालिका नगरपालिका र यहाँका बासिन्दाहरूको जीवनस्तरमा ठूलो सुधार ल्याएको छ। यी दुई क्षेत्रहरूमा भएका सुधारहरूले समाजको समृद्धि र आर्थिक विकासमा महत्त्वपूर्ण भूमिका निभाएका छन्, र भविष्यमा पनि नगरपालिकाले यी योजनाहरूलाई थप प्रोत्साहन दिने योजना बनाएको छ, जसले आगामी वर्षहरूमा अझ प्रभावकारी परिणामहरू दिने अपेक्षा गरिएको छ।

आर्थिक व्यवसायहरू

कालिका नगरपालिका आर्थिक दृष्टिकोणले एक समृद्ध र विविधतायुक्त क्षेत्रको रूपमा विकास भइरहेको छ, जहाँ विभिन्न क्षेत्रहरू जस्तै कृषि, व्यापार, उद्योग, सेवा क्षेत्र र पर्यटन एक आपसमा गहिरो सम्बन्ध राख्छन्। यी सबै क्षेत्रहरूले नगरपालिकाको समग्र आर्थिक विकासमा योगदान पुर्याएका छन् र यहाँका बासिन्दाहरूको जीवनस्तरलाई सुधारिएको छ।

कृषि व्यवसाय कालिका नगरपालिका को प्रमुख आर्थिक व्यवसाय हो, र यहाँको भुइँसँग सीधा सम्बन्ध राख्ने कृषि कार्यले स्थानीय अर्थतन्त्रमा ठूलो भूमिका निर्वाह गरेको छ। यहाँका कृषकहरूले मुख्यत: धान, मकै, आलु, तरकारी र फलफूल उत्पादन गर्ने गरेका छन्, जसले खेती व्यवसायलाई प्रोत्साहन दिएको छ। आधुनिक प्रविधि र कृषि उपकरणहरूको प्रयोग गरेर उत्पादनमा वृद्धि गरिएको छ, जसले कृषकहरूको जीवनस्तरमा सुधार ल्याएको छ। साथै, कृषि सहकारी र अनुदान कार्यक्रमहरूले कृषकहरूको क्षमता वृद्धि गर्न र उत्पादनमा सुधार ल्याउन मद्दत पुर्याएको छ। यसका अतिरिक्त, यहाँका कृषकहरूलाई पशुपालन र पोल्ट्री व्यवसायमा पनि समावेश गरिएको छ, जसले गाउँका लागि अतिरिक्त आम्दानीका स्रोतहरू सिर्जना गरेको छ।

व्यापार र उद्योग पनि कालिका नगरपालिकाको आर्थिक गतिविधिमा महत्त्वपूर्ण स्थान ओगटेको छ। यहाँका साना र मझौला उद्योगहरूको वृद्धि र विकासले नगरपालिकाको समृद्धिमा ठूलो योगदान पुर्याएको छ। कृषि प्रसंस्करण उद्योग, निर्माण सामग्री उद्योग र हस्तशिल्प उद्योगहरूले मात्रै होइन, स्थानीय स्तरमा रोजगारका अवसरहरूको सृजनाले पनि यो क्षेत्रको समृद्धि वृद्धिमा ठूलो प्रभाव पारेको छ। यसले केवल स्थानीय व्यवसायलाई बल पुर्याएको छैन, बरु यसको प्रभाव आसपासका क्षेत्रहरूमा पनि देखिन थालेको छ।

सेवा क्षेत्र मा पनि कालिका नगरपालिका राम्ररी अघि बढेको छ। यहाँका बैंक, बीमा कम्पनीहरू, शिक्षा र स्वास्थ्य सेवाहरूका संस्थाहरूको संख्या र दायरा बढ्दै गएको छ, जसले स्थानीय समुदायलाई धेरै सेवाहरू प्रदान गर्न सक्षम बनाएको छ। होटल, रेस्टुरेन्ट र यातायात सेवा क्षेत्रमा भएको वृद्धि र विविधता पनि यहाँका व्यवसायिक गतिविधिहरूलाई प्रोत्साहन दिँदै आएको छ, जसले स्थानीय अर्थतन्त्रमा नयाँ धारा थपेको छ। यसले स्थानीय बासिन्दाहरूलाई रोजगारका अवसर र जीवनस्तर सुधार्ने सुविधाहरू उपलब्ध गराएको छ।

पर्यटन पनि कालिका नगरपालिका को एक महत्वपूर्ण आर्थिक क्षेत्रको रूपमा विकसित भएको छ। चितवन राष्ट्रिय निकुञ्जको नजिकको अवस्थिति, कालिका मन्दिर र अन्य ऐतिहासिक तथा सांस्कृतिक स्थलहरूले यहाँको पर्यटनलाई महत्वपूर्ण बनाएको छ। पर्यटकीय स्थलहरूको विकास र साहसिक गतिविधिहरू जस्तै ट्रैकिङ, कयाकिङ र राफ्टिङ जस्ता मनोरञ्जनात्मक अनुभवहरूले पर्यटकहरूको ध्यान आकर्षित गरेको छ। यसले स्थानिय होटल, रेस्टुरेन्ट र यातायात सेवा क्षेत्रलाई सुदृढ बनाएको छ र पर्यटन उद्योगको विकासले स्थानीय अर्थतन्त्रमा सकारात्मक प्रभाव पारेको छ।

कालिका नगरपालिका आर्थिक दृष्टिकोणले एक समृद्ध र विविधतायुक्त क्षेत्रको रूपमा विकास भइरहेको छ, जहाँ कृषि, व्यापार, उद्योग, सेवा क्षेत्र र पर्यटनका व्यवसायहरूले नगरपालिकाको समग्र अर्थतन्त्रलाई सशक्त र प्रगतिशील बनाएका छन्। यी सबै क्षेत्रहरूको सही सन्तुलन र समृद्धि र विकासले नगरपालिकाको सामाजिक र आर्थिक स्थितिमा महत्वपूर्ण सुधार ल्याएको छ र यसले भविष्यमा थप प्रगति गर्ने आशा गरिएको छ।

यातायात

कालिका नगरपालिका यातायातका दृष्टिकोणले नगरपालिकाको सामाजिक र आर्थिक अवस्थालाई महत्वपूर्ण ढंगले प्रभाव पार्दै आएको छ। यस क्षेत्रको यातायात संरचना न केवल स्थानीय बासिन्दाहरूको दैनिक जीवनमा सहुलियत पुर्याउँछ, तर यसले नगरपालिकाको समग्र विकासमा पनि महत्वपूर्ण योगदान पुर्याएको छ। सडक यातायात, सार्वजनिक यातायात र वैकल्पिक यातायातका माध्यमले नगरपालिकाको भौतिक संरचनालाई बलियो बनाएको छ र क्षेत्रीय आर्थिक गतिविधिहरूको प्रवर्धन गरिरहेको छ।

कालिका नगरपालिका प्रमुख सडक सञ्जालसँग जोडिएको स्थानमा अवस्थित छ, जसले यहाँका बासिन्दाहरूलाई अन्य प्रमुख शहरहरू र स्थानहरूसँग सहज सम्पर्कमा राख्छ। चितवन-पोखरा सडक लगायत अन्य प्रमुख आन्तरिक मार्गहरूको सुगमता र सुधारले यातायातको गति र सुरक्षा सुनिश्चित गरेको छ, जसले व्यापार र अन्य वाणिज्यिक क्रियाकलापलाई प्रोत्साहन दिएको छ। सडक मार्गहरूको निरन्तर सुधारले आवागमनलाई थप प्रभावकारी र सुरक्षित बनाएको छ।

सार्वजनिक यातायात सेवाले नगरपालिकाभित्र र बाहिरका क्षेत्रहरूसँग तीव्र सम्पर्क कायम राख्न महत्त्वपूर्ण भूमिका खेलेको छ। बस, माइक्रोबस, टेम्पो र जीप जस्ता सवारी साधनहरूले यात्रुहरूको समय बचत गर्दै सहज र सस्तो यातायातको सुविधा प्रदान गर्दै आएका छन्। यसले स्थानीय बासिन्दाहरूलाई रोजगारीका अवसर र आन्तरिक आवागमनमा सहुलियत दिएको छ।

कालिका नगरपालिका भौगोलिक दृष्टिकोणले विविधता समेटिएको क्षेत्र हो, जसमा पहाडी र नदी क्षेत्रहरूको प्रभाव परेको छ। यसैले, यहाँ वैकल्पिक यातायातका साधनहरूको आवश्यकता पनि महत्वपूर्ण बनिरहेको छ। ट्र्याकिङ र साहसिक गतिविधिहरूका लागि स्थानीय क्षेत्रहरूलाई उपयुक्त यातायातको सुविधा प्रदान गर्नका लागि वैकल्पिक साधनहरूको उपयोग आवश्यक छ। यसका साथै, नदीमार्गमा आधारित यातायात पनि यहाँको सांस्कृतिक र प्राकृतिक सम्पदाको एक महत्वपूर्ण हिस्सा बनिरहेको छ, जसले पर्यटकीय गतिविधिहरूलाई प्रोत्साहन दिएको छ।

भविष्यका योजनाहरूका रूपमा कालिका नगरपालिका यातायात संरचनामा थप सुधार र विकासको योजना बनाइरहेको छ। नयाँ सडकहरूको निर्माण, सडकहरूको स्तरोन्नति, र सार्वजनिक यातायात सेवाको विस्तारमा विशेष ध्यान दिइएको छ। यातायातको पहुँच र सेवा गुणस्तरलाई सुधार गर्नका लागि रोड मार्किङ, पार्किङ व्यवस्थापन र यातायात व्यवस्थापनका कार्यक्रमहरू सञ्चालनमा ल्याइएका छन्। यसले न केवल यातायात सेवाको सुविधा र सुरक्षा बढाउनेछ, तर स्थानीय समुदायको समग्र जीवनस्तरमा पनि सुधार ल्याउने छ।

कालिका नगरपालिका यातायातका दृष्टिकोणले यहाँका बासिन्दाहरूको आवागमनलाई सहज र प्रभावकारी बनाएको छ। सार्वजनिक यातायात र यातायात संरचनामा भएका सुधारहरूले नगरपालिकाको सामाजिक र आर्थिक गतिविधिहरूलाई प्रवर्धन गरेको छ र भविष्यमा यसका सुधार र विकासले कालिका नगरपालिका र यसको समुदायको समग्र विकासमा महत्वपूर्ण योगदान पुर्याउने अपेक्षा गरिएको छ।

सामाजिक तथा आर्थिक अवस्था

कालिका नगरपालिका सामाजिक र आर्थिक दृष्टिकोणले एक समृद्ध र विकासशील क्षेत्रको रूपमा उदाएका छन्। यहाँका बासिन्दाहरूको जीवनस्तरमा सुधार ल्याउनका लागि नगरपालिका प्रशासनले निरन्तर प्रयास गर्दै आएको छ। विभिन्न योजनाहरू र कार्यक्रमहरूको कार्यान्वयनले स्थानीय समुदायको समृद्धि र प्रगति सुनिश्चित गरेको छ। सामाजिक विविधता, सांस्कृतिक धरोहर र आर्थिक समृद्धिका लागि नगरपालिकाले योजना बनाएको छ र यसमा विभिन्न जातजाति र धर्मका मानिसहरूको सहअस्तित्व र भाईचारा प्रगाढ पार्न महत्वपूर्ण भूमिका निभाएको छ। सामाजिक र सांस्कृतिक धरोहरलाई जिवित राख्न विभिन्न जात्रा, मेला र पर्वहरू आयोजना गरिन्छ, जसले स्थानीय समुदायको जीवनशैलीलाई अझ समृद्ध बनाउँछ।

सामाजिक दृष्टिकोणले कालिका नगरपालिका अत्यन्त विविधतासँग भरिपूर्ण छ। यहाँका विभिन्न जातजाति, धर्म र सांस्कृतिक परम्पराका मानिसहरूले एकअर्कासँग सहकार्य र सद्भावमा बस्ने अवसर पाएका छन्। यद्यपि हिन्दू धर्म यहाँको प्रमुख धर्म हो, अन्य धर्मका मानिसहरू पनि यहाँ मिलेर बसिरहेका छन्। यसले सामाजिक सद्भाव र भाईचारा प्रगाढ गर्न मद्दत पुर्याएको छ, जसको फलस्वरूप समुदायमा आपसी विश्वास र सहयोगको भावना प्रबल भएको छ। महिला सशक्तिकरण, बाल अधिकार र सामाजिक समानताको प्रवर्द्धनमा नगरपालिका सक्रिय भूमिका खेल्दै आएको छ, जसले समाजमा समानता र समावेशिता सुनिश्चित गरेको छ।

आर्थिक दृष्टिकोणले कालिका नगरपालिका विकासको उच्च मापदण्डमा पुर्याइरहेको छ। यहाँका प्रमुख आर्थिक गतिविधिहरू कृषि, व्यापार, उद्योग, सेवा क्षेत्र र पर्यटनसँग गहिरो सम्बन्ध राख्छन्। कृषि यहाँको प्रमुख व्यवसाय हो, जहाँ कृषकहरूले विभिन्न प्रकारका उत्पादनहरू जस्तै धान, मकै, आलु, तरकारी र फलफूल उत्पादन गर्दै आएका छन्। आधुनिक प्रविधि र कृषि उपकरणहरूको प्रयोगले उत्पादन क्षमता र गुणस्तरमा उल्लेखनीय सुधार ल्याएको छ। यस क्षेत्रका कृषकहरूलाई सहकारी र अनुदान कार्यक्रमहरूको माध्यमबाट सशक्त बनाइएको छ, जसले कृषिको विकास र स्थायित्वमा योगदान पुर्याएको छ।

व्यापार र उद्योग पनि कालिका नगरपालिका अर्थतन्त्रको महत्त्वपूर्ण अंग बनेका छन्। यहाँका साना र मझौला उद्योगहरूले स्थानीय व्यापारलाई प्रोत्साहन दिइरहेका छन्। कृषि प्रसंस्करण उद्योग, निर्माण सामग्री उद्योग र हस्तशिल्प उद्योगले रोजगारका अवसरहरू सिर्जना गर्दै स्थानीय अर्थतन्त्रमा सकारात्मक प्रभाव पारेका छन्। बैंक, बीमा कम्पनी र अन्य सेवाहरूको क्षेत्र विस्तारले पनि स्थानीय समुदायको जीवनस्तरमा सुधार ल्याएको छ।

पर्यटन क्षेत्रले पनि कालिका नगरपालिका को अर्थतन्त्रमा महत्त्वपूर्ण भूमिका खेलिरहेको छ। यहाँको प्राकृतिक सौन्दर्य र सांस्कृतिक विविधताले आन्तरिक र बाह्य पर्यटकहरूलाई आकर्षित गरेको छ। विशेषगरी चितवन राष्ट्रिय निकुञ्जको नजिकको स्थितिले पर्यटकीय गन्तव्यलाई प्रख्यात बनाएको छ। यहाँका प्रमुख पर्यटकीय स्थलहरू र साहसिक गतिविधिहरूले स्थानीय व्यवसाय र सेवामा प्रोत्साहन दिएको छ। पर्यटनको विकासले होटल, रेस्टुरेन्ट, यातायात सेवा र अन्य व्यवसायहरूको वृद्धि गरेको छ।

कालिका नगरपालिका सामाजिक र आर्थिक दृष्टिकोणले समृद्ध र विकासशील क्षेत्रको रूपमा आफूलाई स्थापित गर्दैछ। यहाँका बासिन्दाहरूको जीवनस्तरमा सुधार ल्याउनका लागि नगरपालिका प्रशासनले निरन्तर प्रयास गरिरहेको छ। कृषि, व्यापार, उद्योग, सेवा क्षेत्र र पर्यटनका बीच सन्तुलन कायम राख्दै, कालिकाले आफ्नो आर्थिक अवस्था सुधार गर्दै स्थानीय समुदायको समृद्धि र विकासको लागि कार्य गर्दै आएको छ। यस क्षेत्रको सामाजिक र आर्थिक अवस्था भविष्यमा अझ प्रगति र समृद्धिको मार्गमा अघि बढ्ने विश्वास जगाउँछ।

वीरगञ्ज । अत्यधिक गर्मीले पठनपाठनमा समस्या भए पनि पर्सा र बाराका स्थानीय तहले तीन दिन विद्यालय बन्द गर्ने भएका छन् । पर्साको पोखरिया नगरपालिका प्रमुख प्रदुमनप्रसाद चौहानले अत्यधिक गर्मीको कारणले जेठ २८ गतेदेखि ३० गतेसम्मका लागि पालिकाभित्रका सामुदायिक र संस्थागत विद्यालयमा गर्मी बिदा दिने निर्णय गरेको जानकारी दिए । “अत्यधिक गर्मीको

सामग्रीको तालिका